Succesvol regionaal spoor krijgt het mogelijk zwaar te verduren

'Slechte ontwikkeling voor de MerwedeLingeLijn'

REGIO - De provincie Zuid-Holland en de zeven gemeenten langs de MerwedeLingeLijn hebben de afgelopen jaren hun nek uitgestoken door circa zestig miljoen euro te investeren in de treinverbinding tussen Dordrecht en Geldermalsen. Dat is niet voor niets geweest. Ferry van der Koelen, directeur van de MerwedeLingeLijn bv, noemt de opgewaardeerde spoorlijn nu de ruggengraat van het openbaar vervoer in de regio. De lijn krijgt het mogelijk zwaar te verduren.

Door Erik de Bruin

Er liggen twee gevaren op de loer. Het ene al wat langer dan het andere. Van der Koelen wijst erop dat het voornemen van de NS om in de nieuwe dienstregeling de intercityverbinding tussen Dordrecht en Breda te schrappen, hetgeen volgend jaar december ingaat, al twee jaar speelt. ,,We hebben vanuit de B.V. het initiatief genomen om eind 2013 een brief te sturen naar staatssecretaris Mansveld (van Infrastructuur en Milieu, red.) waarin we onze zorgen hebben geuit. Dat hebben we gedaan namens alle zeven gemeenten. Het is immers onze taak om hun belangen te waarborgen. Dordrecht, Sliedrecht, Hardinxveld-Giessendam, Gorinchem, Giessenlanden, Leerdam en Geldermalsen zijn alle aandeelhouder. Bij aandeelhoudersvergaderingen komen de vervoerswethouders bijeen. Zij zijn het erover eens dat een verminderd aantal overstappen naar intercity's een slechte ontwikkeling is voor de MerwedeLingeLijn."

Ongewijzigd

De staatssecretaris werd om dringende aandacht gevraagd voor het afnemende reiscomfort ('de reistijd neemt toe en minder treinen betekent vollere treinen') en de kapitaalsvernietiging die een vermindering van het aantal intercitystops op station Dordrecht tot gevolg kan hebben. Echter, de NS wil haar plannen doorvoeren om zo het tracé van de hogesnelheidslijn (hsl) beter te benutten. Treinen rijden om Dordrecht heen richting België. Tussen Breda en Dordrecht rest een langer durende sprinterverbinding van twee keer per uur. Voor Dordt en omstreken pakt het nog slechter uit als ook het plan wordt uitgevoerd om het aantal intercity's naar Rotterdam nagenoeg te halveren.

Levensvatbaar

Waar men zich in de Merwestad echter het meest druk om maakt is de volledig geschrapte ic-verbinding naar en van Breda, zo blijkt uit de brandbrieven die eind september naar de staatssecretaris en naar de Vaste Kamercommissie van Infrastructuur en Milieu zijn verstuurd. De brandbrief naar de bewindsvrouw is mede ondertekend door de provincies Zuid-Holland en Noord-Brabant, de regio's Drechtsteden en Alblasserwaard/Vijfheerenlanden en de gemeente Breda. Aan het eind wordt de aansluiting met de MerwedeLingeLijn aangehaald. De treinverbinding wordt omschreven als een succesvol regionaal spoor. Aan dat succes hangt wel een prijskaartje. Zowel Arriva als de provincie en de genoemde gemeenten, die in 2009 een samenwerkingsovereenkomst ondertekenden, hebben kosten noch moeite gespaard om de spoorlijn levensvatbaar te maken. Dat is gelukt. Er wordt, zo laat de directeur van de MerwedeLingeLijn bv weten, afgekoerst op een verdubbeling van het aantal reizigers voordat in 2018 de huidige concessie, die wordt verleend door de provincie, afloopt. Nieuwe, comfortabele treinen, een frequentere dienstregeling, spooruitbreiding, nieuwe stations in Hardinxveld-Giessendam en Sliedrecht en het opknappen van bestaande stations, zoals Dordrecht Stadspolders en Gorinchem, sorteerden een positief effect. Daar blijft het niet bij. De stationsomgeving in Sliedrecht wordt vernieuwd, station Arkel krijgt een upgrade en er zijn concrete plannen om de voetgangerstunnel onder het Gorcumse station te vervangen. Daarnaast zijn er ideeën om een nieuwe halte te realiseren in Gorinchem-Noord en bij de Leerdamse nieuwbouwwijk Broekgraaf en een vrijliggend perron op station Geldermalsen waardoor het mogelijk is ook tussen Gorinchem en Geldermalsen een kwartiersdienst in te stellen.

Onderhoud

,,Hoewel het nog erg prematuur is, zijn we ook aan het onderzoeken of de verbinding vanuit Dordrecht kan worden doorgetrokken naar Rotterdam. De eerste stapjes in die richting zijn inmiddels gezet", aldus Van der Koelen. Hij wil de opgaande lijn voortzetten, maar dat wordt bemoeilijkt als Dordrecht haar intercitystatus grotendeels verliest en helemaal als ProRail, die op een miljoenentekort afstevent, besluit het onderhoud aan regionale spoorlijnen af te stoten. Het tweede 'gevaar' waar aan het begin van het artikel op wordt gedoeld. Ook in dit geval zijn de kritische blikken op Mansveld gericht aangezien zij een week na Prinsjesdag een lijst met mogelijke bezuinigingen naar de Kamerfracties stuurde om het toekomstige gat van bijna een half miljard euro te dichten. Van der Koelen zegt deze geopperde mogelijkheid onwerkelijk te vinden: ,,Er zijn afspraken gemaakt over het beheer en onderhoud en daar heeft ProRail zich aan te houden. Punt. Rijkswaterstaat kan toch ook niet zomaar het onderhouden van een snelweg op het bordje van andere overheden leggen? Voor wie de rekening is, durf ik niet te zeggen. We hebben korte lijnen met de provincie, die nog niet door de staatssecretaris is benaderd. Ook als dat niet gebeurt, is het goed om erover te praten. Je moet hier pro-actief mee omgaan. De suggestie vanuit het Rijk is er en dat verontrust ons."

Onderzoek

Het onderhoud aan de MerwedeLingeLijn en de intercitystatus van station Dordrecht is buiten Dordt (nog) geen politiek item. Behalve in Hardinxveld-Giessendam waar de veelzeggende motie 'Zonder intercity het spoor bijster' unaniem werd aangenomen. Wethouder Theo Boerman werd opgedragen de lobby te ondersteunen om zo te proberen de Nederlandse Spoorwegen op andere gedachten te brengen. Floor Vermeulen, vervoersgedeputeerde in Zuid-Holland, kreeg van alle fracties in Provinciale Staten dezelfde opdracht mee en zegde toe dat er een onderzoek wordt verricht naar de effecten van de NS-plannen op de MerwedeLingeLijn.

Fotobijschrift: De nieuw leven ingeblazen MerwedeLingeLijn krijgt wellicht te maken met ongewenste ontwikkelingen.